ಎಂದೂ ಮರೆಯಲಾಗದ ದುಗ್ಲಾ ಏರು ! ಉಸ್ಸಪ್ಪಾ...

ಒಂಬತ್ತನೆಯ ದಿನ (ಮೇ ೧೧, ೨೦೦೮)
ದಿಂಗ್ ಬೋಚೆ (4410 ಮೀ/14464 ಅಡಿ) - ಲೊಬು ಚೆ (4930 ಮೀ/16170 ಅಡಿ)

ನಾವು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಸುಮಾರು ೭:೦೦ ಗಂಟೆಗೆ ಓಟ್ಸ್ ಗಂಜಿಯನ್ನು ಕುಡಿದು, ಕೊನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಆ ಕುಪ್ರಸಿದ್ದ ಚಾರ್ಪಿಗಳಿಗೆ (ಮೊದಲೇ ವಿವರಿಸಿದ ಟಾಯ್ಲೆಟ್ಟುಗಳಿಗೆ ಚಾರ್ಪಿಗಳೆನ್ನುತ್ತಾರೆ.) ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟು, ಮುಖ ಕೈಗಳಿಗೆಲ್ಲಾ ಸನ್ ಸ್ಕ್ರ್ರೀನ್ ಲೋಶನ್ ಬಳಿದು ಹೊರಡಲು ಅನುವಾದೆವು.

ದೂರದಲ್ಲಿ, ಹಿಂದೆ ಬಿಟ್ಟ ದಿಂಗ್ ಬೋ ಚೆ

ದುಗ್ಲಾಗೆ ನಮ್ಮ ಪಯಣ

ದಿಂಗ್ ಬೋ ಚೆಯಿಂದ ದುಗ್ಲಾಗೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ದೂರದಲ್ಲಿ ಫೆರಿಚೆ ಊರು ಹಾಗು ಅದಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಜನಗಳೂ ಸಹ ಇರುವೆಗಳಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾನು ಹಿಂದೆಯೇ ಹೇಳಿದಂತೆ ಪರ್ವತಗಳ ಹತ್ತಿರ distance is deceptive. ಫೆರಿಚೆ ನಾವು ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬರುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಇತ್ತು. ನಾನು ಹಿಂದೆ ತೋರಿಸಿದ್ದ ನಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿ.

ನರೇಶ್ ಬಗ್ಗಿ ಫೆರಿಚೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಿರುವುದು

ಇಲ್ಲಿಯ ನಂತರದ ನೆನೆಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಜಾಗವೆಂದರೆ ದುಗ್ಲಾ ಏರು. ನಾವು ೧೧:೩೦ ಕ್ಕೆ ದುಗ್ಲಾ ತಲುಪಿದೆವು. ಇದರ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಟಿ ಅಂಗಡಿ ಇದೆ. ಅದರ ಹೆಸರು ಯಾಕ್ ಲಾಡ್ಜ್. ಅಲ್ಲಿ ನಾವು ಒಂದು ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ತಾಲಿಯಲ್ಲಿ ನೂಡಲ್ಸ್ ಸೂಪು, ಹಾಗೂ ಬಿಸಿ ನಿಂಬೆ ರಸವನ್ನು ಕುಡಿದೆವು. ಸೂಪಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಬೆಳ್ಳಿಳ್ಳಿ ಹಾಕಿದ್ದರೆಂದರೆ, ನಕ್ಕಿದರೆ, ತೇಗಿದರೆ, ಬಾಯಿಬಿಟ್ಟರೆ ಬೆಳ್ಳಿಳ್ಳಿ ! ಸಾಕಾಗಿ ಹೋಯಿತು. ಆದರೆ ಆಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಸಿಕ್ನೆಸ್ ಗೆ ಇದು ಬಹಳ ಒಳ್ಳೆಯದೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡು ಅನುಸರಿಸಿಕೊಂಡೆವು. ಆ ಲಾಡ್ಜ್ ನ ಮೇಜುಗಳು ದುಗ್ಲಾ ಏರಿಗೆ ಮುಖಮಾಡಿ ಇವೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಯಾರು ಎಲ್ಲಿ ಹತ್ತುತ್ತಾ ಇದ್ದಾರೆ, ಯಾರು ಬೇಗ ಬೇಗ ಹತ್ತುತ್ತಾ ಇದ್ದಾರೆ, ಯಾರಿಗೆ ತ್ರಾಣ ಇಲ್ಲದೆ ಲಾಟ್ರಿ ಹೊಡೆಯುತ್ತ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ನಾವು ನಮ್ಮ ಮುಂದಿರುವ ಕಷ್ಟದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಯೋಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ, ಇನ್ನೊಂದು ಚೂರು ಹೊತ್ತು ಇಲ್ಲೇ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಎಂದು ಸೋಮಾರಿಗಳಂತೆ ಇದ್ದು ವಸುಮತಿಯವರಿಂದ ಬೈಸಿಕೊಂಡು ಎದ್ದು ಹೊರಟೆವು.

ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ನೀಲಿ ಹೆಂಚಿನ ಮನೆ ಯಾಕ್ ಲಾಡ್ಜ್

ಮತ್ತೂ ದೂರದಿಂದ ಯಾಕ್ ಲಾಡ್ಜ್ (ನೀಲಿ ಚುಕ್ಕೆ!)

ದುಗ್ಲಾದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ಲಾಡ್ಜ್ ಇವೆ. ಖುಂಬು ಗ್ಲೇಶಿಯರ್ ದುಗ್ಲಾ ಹತ್ತಿರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.ಇಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾ ಮುತ್ತಾ ಯಾರೂ ಕಾಣಿಸುವುದ್ದಿಲ್ಲ. ದಿಂಗ್ ಬೋ ಚೆಯಿಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಮರಗಳು ಗಿಡಗಳು ಕಾಣಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬರೀ ತಣ್ಣಗೆ ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳಿರುವ ಬರಡು ಭೂಮಿ. ದುಗ್ಲ ಹತ್ತಿರದಿಂದಲೇ ಚೊ ಲಾ ಪಾಸ್ ಮುಖಾಂತರ ಗೋಕಿಯೊ ಸರೋವರಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಏವೆರೆಸ್ಟ್ ಗೆ ಹೀಗೂ ಹೋಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದು ಬಹಳ ಸುತ್ತು ಬಳಸು ಹಾಗು ಕಷ್ಟಕರವಾದ ದಾರಿ. ದುಗ್ಲಾ ಏರು ಹತ್ತಿದ ನಂತರ ಸಿಗುವುದು ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಗಾಗಿ ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟವರಿಗಾಗಿ (ಶರ್ಪಾಗಳು ಮತ್ತಿತರು) ಮಾಡಿರುವ ಸ್ಮಾರಕಗಳು. ಕೆಲವಕ್ಕೆ ಹೆಸರಿನ ಫಲಕಗಳನ್ನು ಹಾಕಿರುವುದರಿಂದ ನಾವು ಕೇಳಿದ್ದ ಕೆಲವು ಸುಪ್ರಸಿದ್ದ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡೆವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು, ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಲಗೋರಿ ಆಟಕ್ಕೆ ಜೋಡಿಸುವಂತೆ ಜೋಡಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಲಖನ್ ತನಗಾಗಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸ್ಮಾರಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡ. ಸ್ಮಾರಕವೇನೋ ಮಾಡಿಕೊಂಡಾಯಿತು ಇನ್ನು ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹತ್ತಬೇಕಷ್ಟೆ ಅಂತ ಅವನ ಅನಿಸಿಕೆ !

ಪ್ರಾಣ ಕೊಟ್ಟವರಿಗಾಗಿ ಸ್ಮಾರಕಗಳು

ನಾವು ಖುಂಬು ಗ್ಲೇಶಿಯರ್ ಕೊನೆಯ ಭಾಗದಗುಂಟ (terminal moraine) ನಡೆಯುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ನಮಗೆ ಹಿಮಾಲಯದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಸಿದ್ದ ಪರ್ವತಗಳು ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ. ಆಗ ಈಗ ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಕೂಡ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು. ಅದೆಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇದೆಯೆಂದರೆ ಅದರ ತುಟ್ತತುದಿಯ ಸುತ್ತ ಯಾವಾಗಲೂ ಹಿಮ (plume) ಮುಚ್ಚಿರುತ್ತಿತ್ತು. ನಮಗೆ ಮೊದಲ ಸಲ ಕಾಲಾ ಪತ್ತರ್ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಬಹಳ ಬೇಸರವಾಯಿತು. ಅದೊಂದು ಕರಿಯ ದಿಬ್ಬ ಅಥವಾ ಗುಬಟೆ ಅಷ್ಟೆ. ಅದರ ಹಿಂದೆ ಮುಂದೆ ಸುಂದರವಾದ ಅಷ್ಟೇನು ಎತ್ತರ ಇಲ್ಲದಂತಹ ಪರ್ವತಗಳು ಇದ್ದುವು.

ಎಡಗಡೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಕರಿ ದಿಬ್ಬವೇ ಕಾಲಾಪತ್ತರ್ !

ಅದರ ಹಿಂದೆ ಪುಮೊರಿ ’ಓ ಅದನ್ನೇ ಹತ್ತಬಹುದಿತ್ತಲ್ಲವೇ’ ಎಂಬಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ನಾವು ಕಾಲಾ ಪತ್ತರ್ ಹತ್ತುವಾಗ ಸತ್ತೇಹೋದೆವೆನ್ನಿಸಿ, ’ಇದೇ ಇಷ್ಟು ಅಸಾಧ್ಯಾವಾದರೆ ಇನ್ನು ಪುಮೋರಿ ಹೇಗಿರಬಹುದು’ ಎಂದುಕೊಂಡೆವು. ಇನ್ನು ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹೇಗಿರಬಹುದು !

ನಾವು ಲೋಬುಚೆ ತಲುಪಿದಾಗ ೧:೩೦ ಮಧ್ಯಾನ. ಕೊರೆಯುವ ಚಳಿ. ಊಟವೆಲ್ಲಾ ಆದ ಮೇಲೆ, ನಾವು ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಕುಳಿತಿರಬೇಕಾದರೆ, ನೋಡ ನೋಡುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಹೊರಗೆ ಹಿಮ ಬೀಳಲು ಶುರುವಾಯಿತು. ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಬಿಳಿ ಮರಳಿನಂತೆ.

ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಹಿಮ

ನಾವೆಲ್ಲಾ ನಮ್ಮ ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಕೈ ಚೀಲಗಳು ಹಾಗು ಬಾಲಕ್ಲಾವ (ಕಿವಿ ಮುಚ್ಚುವ ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಟೋಪಿ) ಮತ್ತಿತರೆ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಹೊರ ನಡೆದೆವು. ಹೊರಗೆ ಹಿಮದ ಚೆಂಡುಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಒಬ್ಬರು ಹೊಡೆದುಕೋಂಡು ಆಟವಾಡಿದೆವು. ನಾನೊಂದು ಚಿಕ್ಕ ಹಿಮಮಾನವನನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ನನ್ನ ಜೀವಮಾನದಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯಸಲ ಹೀಗೆ ಹಿಮದಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡಿದ್ದು ! ಅದು ಹಿಮಾಲಯದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ (almost)! ಇಲ್ಲಿ ಬರಿ ಮೋಂಬತ್ತಿ ಬೆಳಕು. ಹಾಗು ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿಗೆ ಲೀಟರ್ ಗೆ ೩೫೦/- ನೇಪಾಲಿಯನ್ ರೂಪಾಯಿಗಳು. ಚಳಿ ಜಾಸ್ತಿಯಾಯಿತು. ನಾವೆಲ್ಲಾ ನಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ತೊಟ್ಟೆವು. ನಮ್ಮ ಹೋಟೆಲ್ ಮಾಲೀಕನಿಗೆ ನಮಗೆಲ್ಲಾ ನೀರನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿಯಾಗಿ ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ವಸುಮತಿಯವರು ಪರಿಪರಿಯಾಗಿ ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ಅವನು ಹಾಗೂ ಹೀಗೂ ಎನೇನೊ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ, ನಂತರ, ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಕುಣಿದರೆ ನಮಗೆ niirusiqqabahudend. ಅವನು ದೊಡ್ಡ ತಪ್ಪು ಮಾಡಿದ್ದ. ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಆಮಂತ್ರಣವಿಲ್ಲದೇ ಕುಣಿಯುವವರು, ಇನ್ನು ನೀರಿಗಾಗಿ ಇದೂ ಒಂದು ಹೋರಾಟವೇ ? ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಎನ್ನುವವರೆಗೆ ಕುಣಿದೆವು.

೧೬,೧೭೦ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಬುಖಾರಿ ಎದುರಿಗೆ ನಮ್ಮ ಕುಣಿತ !

ಬಗೆ ಬಗೆಯಾದ ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ತರತರವಾದ ನೃತ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದೆವು. ಆಗ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಗಂಡ ಹೆಂಡತಿ ಹಾಗು ಅವರ ಪೊರ್ಟರ್ ಬಂದರು. ಪೊರ್ಟರ್ ಗೆ ಹುಶಾರು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಸಿಕ್ನೆಸ್ ಇಂದ ತೊಳಲುತ್ತಿದ್ದ. ಬಹಳ ಜ್ವರ ಇತ್ತು. ಆಗ ಹೋಟಲಿನ ಮಾಲೀಕ ನಮಕೆ ಬಿಟ್ಟಿ ನೀರು ಕೊಡುವುದಾಗಿಯೂ, ನಾವು ಹಾಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಸುಮ್ಮನಾಗಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿದ. ಆ ಎರಡು ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಹಿಂದಿ ಬರುತ್ತಿರಲ್ಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಅವರು ವಸುಮತಿಯವರಿಗೆ ಮಾಲೀಕನಿಗೆ ಪೊರ್ಟರ್ ನ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಚು ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಅವರೆ ಭರಿಸುವುದಾಗಿಯೂ, ಅವನನ್ನು ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಕೆಳಗೆ ಸಾಗಿಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಸುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ಇದು ನಮಗೆ ಆಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಸಿಕ್ನೆಸ್ ಅನ್ನು ಮತ್ತೂ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.ನಾವು ನಾಳೆ ಗೋರಕ್ ಶೆಪ್ ತಲುಪಿ ನಂತರ ಅದೇ ಮಧ್ಯಾನ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪಿಗೂ ಹೋಗಬೇಕಿತ್ತು. ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಏನೋ ಒಂದು ತರದ ದಿಗಿಲು, ಆತುರ, ಕಳವಳ, ಕಾತರತೆ. ಎಲ್ಲರ ಮನದಲ್ಲೂ ಅವರವರದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತ್ರ ಚಿಂತೆ. ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ತಾನು ಮಾಡೇತೀರುತ್ತೇನೆಂಬ ಛಲ. ಆ ರಾತ್ರಿ ಯಾರಿಗೂ ಸರಿಯಾಗಿ ನಿದ್ದೆ ಇಲ್ಲ.

ಆ ಸೊಬಗಿನ ಐಲೆಂಡ್ ಪೀಕ್ !

ಎಂಟನೆಯ ದಿನ (ಮೆ ೧೦, ೨೦೦೮)
ದಿಂಗ್ ಬೋಚೆ (4410 ಮೀ/14464 ಅಡಿ) - ಚುಕುಂಗ್ ( 4750 ಮೀ/15,583 ಅಡಿ)

ನಾನು ಎದ್ದಾಗ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೬:೦೦ ಗಂಟೆ, ಜ್ಞಾನಿ ಆಗಲೆ ಎದ್ದು ಹೊರನಡೆದಾಗಿತ್ತು. ಹೊರಗಡೆ ವಿಪರೀತ ಚಳಿ. ಸ್ವಲ್ಪ ಬಿಸಿ ನೀರನ್ನು ಮುಖತೊಳೆಯಲು ಇಟ್ಟಿದ್ದರು. ನಾನು ಮುಖತೊಳೆಯುವಾಗ ನನ್ನ ಸುತ್ತ ಇದ್ದ ಪರ್ವತಗಳ ಸುಂದರವಾದ ದೃಷ್ಯವನ್ನು ದಿಟ್ಟಿಸಿದೆ. ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಹಿಮಾಲಯ ಎಷ್ಟು ಶುಭ್ರವಾಗಿರುತ್ತದೆ ! ಮತ್ತೆ ಅದೇ ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್. ಅಬ್ಬಾ, ಅದೆಷ್ಟು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ಇದೆ. ನಾವು ಚುಕುಂಗ್ ಗೆ ಅಕ್ಲ್ಮಟೈಸೇಶನ್ ಹೋಗುವ ಬದಲು, ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಬುಡಕ್ಕಾದರೂ ಹೋಗಬಹುದಲ್ಲ ಎಂದು ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದೆ. ಆದರೆ ನಾನು ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದಂತೆ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ದೂರದಲ್ಲಿರುವುದು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಕಾಣಿಸುವುದರಿಂದ ಅದು ಆಗು ಹೋಗುವ ಕೆಲಸವಲ್ಲ ಎಂದೆನಿಸಿ ಸುಮ್ಮನಾದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ನಮ್ಮ ಹೋಟಲಿನ ಹೆಸರು ’ಸೋನಾಸ್ ಫ್ರೆಂಡ್ ಶಿಪ್ ಹೋಟೆಲ್’. ಅದರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಇನ್ನು ಕೆಲವು ವಿದೇಶಿಯರಿದ್ದರು. ಇಬ್ಬರು ಜರ್ಮನ್ ದಂಪತಿಗಳು, ಸ್ವಲ್ಪ ವಯಸ್ಸಾದವರು, ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದ್ದ ಐಲೆಂಡ್ ಪೀಕ್ ಹತ್ತಲು ಯೋಚಿಸಿದ್ದರು. ಅದೊಂದು ಸುಂದರವಾದ ಪರ್ವತ.

ಐಲೆಂಡ್ ಪೀಕ್

ಆದರೆ ಅದು ಚುಕುಂಗ್ ಗಿಂತ ದೂರದಲ್ಲಿತ್ತು. ವಸುಮತಿಯವರು ಅದನ್ನು ಹತ್ತಲು ಲುಕ್ಲಾ ಇಂದ ಅದರ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ತಲುಪಲು ೧೦ ದಿನ ತೆಗೆದುಕೋಂದಿದ್ದರಂತೆ. ಕೆಯೆಮ್ಎ ಮೊದಲು ಈ ಪರ್ವತ ಹತ್ತಲು ಯೋಚಿಸಿದ್ದರಂತೆ ಆದರೆ ಎಲ್ಲರೂ ಅಷ್ಟು ರಜೆ ಹಾಕಲು ತಯ್ಯಾರಿರಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರಂತೆ.

ನಾನು ಹಲ್ಲುಜ್ಜುತ್ತಾ ನಿಂತಿದ್ದಾಗ, ಜರ್ಮನ್ ದಂಪತಿಗಳು ಹೊರಟರು, ಆದರೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ಲಾನ್ ಬದಲಿಸಿ ಕಾಲಾ ಪತ್ತರ್ ಗೆ ಹೋಗುವರಿದ್ದರು, ನಮ್ಮಂತೆ. ’ಐಲೆಂಡ್ ಪೀಕಿನಲ್ಲಿ ತುದಿಯ ಕೆಳಗಡೆ ಒಂದು ದಿನ ಹಿಮದಲ್ಲಿ ಟೆಂಟ್ ಹಾಕಿ ಉಳಿಯಬೇಕೆಂದು, ನಂತರ ಒಂದು ಹಿಮದ ಏರಿಯ ಗುಂಟ ನಡೆದು ತುದಿ ಹತ್ತಲು ಶುರುಮಾಡಬೇಕು. ಈ ಹಿಮದ ಏರಿ ಪ್ರತೀದಿನ ಸ್ವಲ್ಪ ಜಾಗ ಬದಲಿಸುವುದರಿಂದ ಹಿಮ ಬಹಳ ಸಡಿಲ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ಸಲ ನಾವು ಕಾಲಾ ಪತ್ತರಿಗೇ ಹೋಗುವ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದೇವೆ’ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ನಾವು ಚುಕುಂಗ್ ಗೆ ಅಕ್ಲಮಟೈಸೇಶನ್ ಗೆ ಹೋಗುವವರಿದ್ದೆವು. ಅದು ಕೊನೆಯ ಹಳ್ಳಿ. ಮುಂದಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಚಾರಣಿಗರಿಗಾಗಿ ಲಾಡ್ಜ್ ಇದ್ದುವೇ ವಿನಃ ಹಳ್ಳಿಗಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಚುಕುಂಗೆ ಹೋಗುವದಾರಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಏರುಮುಖವಾಗಿದ್ದು, ಹತ್ತುವುದು ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತಿರಲ್ಲಿಲ್ಲ. ನಾವು ೧೧:೪೫ ಕ್ಕೆ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಮನೆಯ/ಗೊಂಪ ಹತ್ತಿರ ಬಂದೆವು ಅಲ್ಲಿಂದ ಚುಕುಂಗ್ ದೂರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತಿತು. ಚುಕುಂಗ್ ಹಿಂದೆ ಐಲೆಂಡ್ ಪೀಕ್ ಸುಂದರವಾಗಿ ನಿಂತಿತ್ತು. ಈಗಾಗಲೇ ಸಮಯ ಮೀರಿ ಹೋಗಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ, ವಸುಮತಿಯವರು ಹಿಂತಿರುಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಅದರಂತೆ ನಾವು ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬಂದೆವು. ನಂತರ ಚೌಮೆನ್, ಫ್ರೈಡ್ ರೈಸ್ ಹಾಗು ವೆಜ್ ಮೊಮೊ ಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ತಿಂದು ಅಲ್ಲಿದ್ದ ವಿದೇಶಿಯರೊಡಗೂಡಿ ಆಟವಾಡುತ್ತಾ ಕಾಲ ಕಳೆದೆವು. ಹೊರಗೆ ಬಹುಶಃ ಸೊನ್ನೆ ಡಿಗ್ರಿ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಇದ್ದು, ನಾವು ನಡೆಯುವಾಗ ೫ ರಿಂದ ೧೫ ಡಿಗ್ರಿ ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಬಹುಶಃ ಮುಂದೆ ಹೋದಂತೆ ನಮಗೆ ಹಿಮ ಸಿಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇತ್ತು ಹಾಗು ನಾಳೆಯಿಂದ ನಾವು ನಮ್ಮ ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಫ್ಲೀಸ್ ಜಾಕೆಟ್ (ಇಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲನ್ ಜಾಕೆಟ್ಟುಗಳು ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ) ಹಾಗು ಗಾಳಿಯನ್ನು ತಡೆಯುವ ವಿಂಡ್ ಚೀಟರುಗಳನ್ನು ಧರಿಸುವವರಿದ್ದೆವು. ಆದರೆ ಒಂದುಸಲ ನಡೆಯಲು ಶುರುಮಾಡಿದ ಮೇಲೆ, ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಕಿತ್ತೆಸೆದು ಬರಿ ಟಿ-ಶರ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತಿದ್ದೆವು. ನಾಳೆಯಿಂದ ಬಹುಶಃ ನಾವು ಒಳಗೆ ಥರ್ಮಲ್ಸ್ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಮೇಲೆ ಎರಡು ಪ್ಯಾಂಟುಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಬಹುದೆಂದು ಸ್ಮಿತ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಳು.

ಚುಕುಂಗ್ ಸುಮಾರಾಗಿ ೧೫,೬೦೦ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅದು ನಿಧಾನವಾದ ಏರು, ಲೋಬುಚೆಯೂ ಸಹ ಸುಮಾರಾಗಿ ೧೬,೦೦೦ ಅಡಿಗಳ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಅದು ಬಹಳ ಕಡಿದಾದ ಏರು. ಆದರೂ ನಾಮಗೆಲ್ಲಾ ಈಗಾಗಲೆ ಎತ್ತೆತ್ತರಕ್ಕೆ ಹತ್ತಲು ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಇದೂ ಹತ್ತಲು ಸಾಧ್ಯವೆಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇತ್ತು. ಮೋಹನ್ ಇಬಿಸಿಗೆ ಬರುದಿಲ್ಲವೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದ. ಅವನಿಗೆ High altitude pulmonary edema (HAPE - ಶ್ವಾಸಕೋಶದಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುವುದು) ಆಗಿತ್ತು. ಹಾಗಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಗೆ ಇಳಿಸಿ ಸುಧಾರಿಸುವುದೆಂದು ವಸುಮತಿಯವರು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದರು. ಅದರಂತೆ ಅವನು ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಒಂದೊಂದೇ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಇಳಿಯುವವನಿದ್ದ. ಪ್ರತಿ ಕ್ಯಾಂಪ್ ತಲುಪಲು ೬೦೦ ಭಾರತೀಯ ರುಪಾಯಿಗಳು. ವಸುಮತಿಯವರು ಖಾಜಿ ಹತ್ತಿರ ದುಡ್ಡು ಕೊಟ್ಟು ಮೋಹನನ್ನು ಕ್ಷೇಮವಾಗಿ ಕೆಳಗಿಳಿಸುವಂತೆ ತಿಳಿಸಿದರು. ನಾವೆಲ್ಲಾ ಮುಂದೆ ನಮಗೇನೂ ಆಗಕೂಡದೆಂದು ಬಯಸಿದೆವು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಎಲ್ಲರೂ ಅವರವರದೇ ಆದ ತಯಾರಿಗಳನ್ನು ನೆಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಂದೀಪ್, ಸ್ವಪ್ನ ಹಾಗು ಅಶೋಕ್ ನಾಳೆ ಒಬ್ಬ ಪೋರ್ಟರನ್ನು ಗೊತ್ತುಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ನಾಳೆ ಮರೆಯದೆ ಬಟ್ಟೆ ಬದಲಾಯಿಸುವ ದಿನ !

ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಬುಡದಲ್ಲಿ

ಏಳನೇ ದಿನ (ಮೇ ೯, ೨೦೦೮)
ತೆಂಗ್ ಬೊಚೆ (3870 ಮೀ/12693 ಅಡಿ) - ದಿಂಗ್ ಬೋಚೆ (4410 ಮೀ/14464 ಅಡಿ)

ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬೇಗನೆ ಗಂಜಿ ಕುಡಿದು ಹೊರಟಾಗ ೭ ಗಂಟೆ. ಹಲ್ಲು ಕಟಕಟ ಅನ್ನುವಂತಹ ಥಂಡಿ. ಯಾರಿಗೂ ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಜಾಕೆಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿಡುವ ಮನ್ನಸ್ಸೇ ಇಲ್ಲದ್ದಿದ್ದರೂ, ವಸುಮತಿಯವ ಆಜ್ಞೆಯಂತೆ ಬಿಚ್ಚಿದೆವು. ಒಂದು ಸಲ ನೆಡೆಯಲು ಶುರುಮಾಡಿದರೆ ಮೈ ಇಂದ ಬೆವರು ಇಳಿಯಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಜಾಕೆಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಬಿಚ್ಚಿ ಓಳಗಿಡುವಷ್ಟು ಸಮಯ ಯಾರೂ ನಮಗೆ ಕಾಯುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ದಿಂಗ್ ಬೋಚೆಗೆ ದಾರಿ ಬಹಳ ಕಡಿದಾದುದ್ದೇನಲ್ಲ. ಆಗ ಈಗ ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ ಮೋಡಗಳೂಡನೆ ಮುಚ್ಚು ಮರೆಯಾಡುತ್ತ ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿತ್ತು.

ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್

ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಗೆ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾತ ಒಬ್ಬ ಸಿಕ್ಕಿದ. ಅವನ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕ ಐಸ್ ಕೊಡಲಿ ಇತ್ತು. ಅವನು ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹತ್ತಲು ಬಂದ್ದಿದ್ದ, ಆದರೆ ಚೀನಿಯವರು ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಜ್ಯೋತಿಯಿಂದಾಗಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಕೆಳಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಇವನೂ ಬಂದಿದ್ದನಂತೆ. ಈಗ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ. ಆಗಷ್ಟೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬರುತಿದ್ದ ಬಸವಳಿದಿದ್ದ ವಿದೇಶೀಯರ ಗುಂಪೊಂದನ್ನು ಅವನು "ಬಹಳ ಕಡಿದಾಗಿತ್ತೇನೋ ?" ಎಂದು ಕೇಳಿದ, ಅದಕ್ಕೆ ಅವರು "ನಿನ್ನದರಷ್ಟೊಂತು ಕಡಿದಾಗಿಲ್ಲ ಬಿಡು" ಎಂದು ನಕ್ಕರು. ಪಂಗ್ ಬೋಚೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ನಿಂಬೆ ರಸವನ್ನು ಹಾಗೂ ಬೆಂದ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಗಳನ್ನು ತಿಂದೆವು. ಆಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ಮೆಣಸಿನ ಕಾಯಿ ಸಾಸ್ ಇಟ್ಟಿತ್ತು. ಅದೆಷ್ಟು ಕಾರವಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ, ಒಂದು ತೊಟ್ಟು ಬಾಯಲ್ಲಿ ಬಿಟ್ಟರೆ, ೨ ನಿಮಿಷ ಕುಣಿಯುವಂತಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳು ಚಿಕ್ಕ ಹುಡುಗಿ. ಅವಳ ತಂದೆಯೊಡನೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳ ತಂದೆಯೋ, ತಾತನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದ. ಸಮಿತ್ ಆ ಪುಟ್ಟ ಹುಡುಗಿಗೆ ಬಲೂನಿನ ನಾಯಿಮರಿ ಮತ್ತಿತರ ಆಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ. ಸಮಿತ್ ಹತ್ತಿರ ವಿದೇಶದಿಂದ ತಂದಿದ್ದ ಉದ್ದನೆಯ ತೆಳ್ಳಗಿನ ಬಲೂನುಗಳಿದ್ದವು. ಅದರಲ್ಲಿ ಎನೆನೋ ಮಾಡುವುದು ಅವನ ಹವ್ಯಾಸ.

ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಎದುರಿಗಿನ ಪರ್ವತಗಳು

ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದ ಒಂದು ವಿದೇಶಿಯರ ತಂಡ, ಆ ಹುಡಿಗಿಯ ತಂದೆಯೊಡನೆ ಫೊಟೋ ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಶುರುಮಾಡಿದರು ! ಎಲಾ ಇವನ.. ಇದೇನಿದು ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದರೆ, ಈತ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ತುದಿಯನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಸಲ ಮುಟ್ಟಿದ್ದಾನಂತೆ ! ನಾವೂ ಅವನೊಡನೆ ಫೋಟೊ ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳೋಣ ಎಂದುಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಆತ ಆ ಜಾಗದಿಂದ ಮಾಯ. ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬರುವಾಗಲಾದರೂ ಅವನೊಡನೆ ಒಂದು ಫೊಟೋ ತೆಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆವು.

ನಾವು ಸುಮಾರು ೬ ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ನೆಡೆದಿರಬಹುದು. ದಾರಿ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ರೊಡೊ ಡೆಂಡ್ರಾನುಗಳು.

ರೋಡೊ ಡೆಂಡ್ರಾನ್

ನಾವು ದಿಂಗ್ ಬೋಚೆ ತಲುಪಿದಾಗ ಮಧ್ಯಾನ ೩:೩೦. ಕೊರೆಯುವ ಥಂಡಿ. ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ಹೋಟೆಲ್. ನೋಡಲು ಚೊಕ್ಕವಾಗಿತ್ತು. ಅದರಲ್ಲಿ ೪ ಟಾಯ್ಲೆಟುಗಳಿವೆಯೆಂದು ಅದರ ಯಜಮಾನ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳಿಕೊಂಡ. ಈಗಾಗಲೆ ನಮಗೆ ಈ ಟಾಯ್ಲೆಟ್ ಗಳ ಪರಿಚಯವಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ ನಾವೇನು ಪುಳಕಿತರಾಗಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಅವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ದೊಡ್ಡ ಕೊಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ಎರಡೆರಡು ಗುಂಡಿಗಳಿದ್ದವು. ಇಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ನೀರು ಉಪಯೂಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಂತ ವಿದೇಶೀಯರಂತೆ ಪೇಪರನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಟಾಯ್ಲೆಟ್ಟು ಯಾವಾಗಲೂ ನೆಲದಿಂದ ೩-೪ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ. ಟಾಯ್ಲೆಟ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ಮರದ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ತೂತಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ. ತೂತದ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಒಂದು ಗುಡ್ಡೆ ಮರದ ಹೊಟ್ಟು ಅಥವಾ ಮರಳು ಹಾಕಿರುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಹಾರೆಯೂ ಇಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲಸ ಮುಗಿದನಂತರ ಮರದ ಹೊಟ್ಟನ್ನು ಆ ತೂತದ ಮೂಲಕ ಹಾರೆಯಿಂದ ಎಳೆದು ಮುಚ್ಚಬೇಕು. ಇದು ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ಹೋಟಲಾಗಿದ್ದು, ಮೆಲಂತಸ್ತಿನಲ್ಲೂ ಒಂದು ಟಾಯ್ಲೆಟ್ ಇತ್ತು. ಅದು, ಒಂದು ಬಿಳಿ ಬಕೆಟ್ಟನ್ನು ಮರದ ತೂತದ ಮೇಲೆ ಮಗುಚಿ ಹಾಕಿ, ತಳ ತೆಗೆದು ಅದರ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಹೊಲೆದ ಕರಿ ಸೀಟ್ ಹಾಕಿದಂತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಮರದ ಹೊಟ್ಟು ಮತ್ತಿತರ ಸಾಮಾನುಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆಂದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಕೂತು ೧೫ ಅಡಿ ಆಳದ ನೆಲಕ್ಕೆ
ಗುರಿಹಿಡಿದು ಮಾಡಬೇಕಿತ್ತು, ಇನ್ನು ಮರದ ಹೊಟ್ಟನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ವಿಷಯ ಹಾಗಿರಲಿ.

ಮೋಹನ್ ಬಹಳ ತೊಂದರೆ ಪಡುತ್ತಿದ್ದ. ಅವನಿಗೆ ಶ್ಯಾಸಕೋಶದಲ್ಲಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನೀರು ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳಲು ಶುರುವಾಗಿತ್ತು. ಎರಡು ಹೆಜ್ಜೆ ನಡೆದರೆ ಸುಸ್ತಾಗಿ ಎದುಸಿರು ಬಿಡುತ್ತಾ ನಿಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದ. ಡಾ.ಮಂಜ ಹಾಗು ಅಶೋಕ್ ಅವನೊಡನೆ ಪೆಂಗ್ ಬೋಚೆಯವರೆಗೆ ಬಂದರು. ಡಾ.ಮಂಜ ಅವನೂಡನೆ ಒಂದು ದಿನ ಅಲ್ಲೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡರು. ಹೇಗಿದ್ದರೂ ನಾವು ಮರುದಿನ ದಿಂಗ್ ಬೋಚೆಯ ಹತ್ತಿರಲ್ಲಿ ಅಕ್ಲಿಮಟೈಸೇಶನ್ ಗೆ ಹೋಗುವವರಿದ್ದೆವು. ಮರುದಿನ ಖಾಜಿ ಅವನನ್ನು ಸಮಸೆ ಎಂಬ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಹೋಟಲಿನಲ್ಲಿ ಇಳಿಸಿ, ನಂತರ ಸ್ವಲ್ಪ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ದಿಂಗ್ ಬೋಚೆಗೆ ಕರೆತರಬೇಕೆಂದು ವಸುಮತಿಯವರು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. "ಮೊದಲನೆ casualty" ವಸುಮತಿಯವರು ಹೇಳಿತ್ತಿದ್ದರು. "ಎಲ್ಲರೂ ತಮಗೆ ಹೈ ಅಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಸಿಕ್ ನೆಸ್ ಬಂದಿದೆಯೆಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ತಯಾರಾಗಿರಬೇಕು. ಜೀವ ಮುಖ್ಯ. ಅವನು ಮುಂದಿನ ಸಲ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ಗೆ ಬರಬಹುದು. ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹತ್ತುವಾಗ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಹೋಗುವ ಸಮಯ ಮಧ್ಯಾನ್ ೧೨ ಗಂಟೆ. ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ತುದಿ ಕೆವಲ ೧೫ ಅಡಿ ದೂರ ಇದ್ದರೂ, ೧೨ ಗಂಟೆಯಾದರೆ, ನಮ್ಮ ಜೀವ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂತಿರುಗಲೇ ಬೇಕು."

ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಸುತ್ತಾಮುತ್ತ ಒಂದು ವಿಚಿತ್ರವಾದ ಕೆಮ್ಮು ಇದೆ. ಅದನ್ನು ಖುಂಬು ಕೆಮ್ಮು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ದಾರಿ ಬಹಳ ಧೂಳು. ಹಾಗಾಗಿ ಎಲ್ಲರೂ ಮೂಗಿಗೆ ದುಪ್ಪಟ್ತವನ್ನೊ, ಸ್ಕಾರ್ಫ್ ಅನ್ನೊ ಕಟ್ಟಿಕೊಂದಿದ್ದೆವು. ನನಾಗಲೇ ಸಣ್ಣಗೆ ಕೆಮ್ಮುತ್ತಿದ್ದೆ. ಇಂತಹ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ತಲೆ ನೋವಾದ ಹಾಗೆ ಅನ್ನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಜಾಸ್ತಿ ನೀರು ಕುಡಿಯ ಬೇಕು ಎಂದು ಕೊಂಡೆ.

ಮರುದಿನದ ಅಕ್ಲಮಟೈಸೇಶನ್ ಆದನಂತರ, ನಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಗುರಿ ಲೊಬುಚೆ. ಅಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಛಳಿ.ಅಲ್ಲಿಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಒಂದು ಗ್ಲೆಶಿಯರ್ ದಾಟಬೇಕಾಗುತ್ತದೆಂದು, ಅಲ್ಲಿ ಹಿಮವಿದ್ದರೆ, ನಾವೆಲ್ಲಾ ಒಂದೇ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಕಾಲು ಇಟ್ಟಕಡೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಇಟ್ಟು ನಡೆಯಬೇಕೆಂದು ವಸುಮತಿಯವರು ಸಲಹಿದರು. ನಾಳೆ ಬರಿಯ ಅಕ್ಲ್ಮಟೈಸೇಶನ್. ಹಾಗಾಗಿ ೭-೮-೯ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆವು.

ಅಂತೂ ಇಂತೂ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಕಾಣ್ತು

ಆರನೇ ದಿನ (ಮೇ ೮, ೨೦೦೮)
ನಾಮ್ ಚೆ ಬಜಾರ್ (3489 ಮೀ/11443 ಅಡಿ) - ತೆಂಗ್ ಬೊಚೆ (3870 ಮೀ/12693 ಅಡಿ)

ಇಂದಿನಿಂದ ಎಲ್ಲರ ಏಕಾಗ್ರತೆಯೂ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ತಲುಪು ಕಡೆಗೇ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಎಲ್ಲಾರೂ ಅವರವರಿಗೆ ಯಾವುದು ಸರಿಹೋಗುತ್ತೊ ಅದನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾಮ್ ಚೆ ಬಜಾರಿಗೆ ಬರುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅವರವರ ಯೋಗ್ಯತೆ ಏನೆಂದು ಗೊತ್ತಾಗಿತ್ತು. ಹಾಗಾಗಿ, ಶೀಲಾ ಕ್ಯಾಸ್ಟಿಲಿನೊರವರು ಒಬ್ಬ ಪೋರ್ಟರನ್ನು ಅವರ ಚೀಲ ಹೊತ್ತುತರಲು ಗೊತ್ತು ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ಅವನು ಚೀಲ ಹೊತ್ತು ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವಾಗ, ಯಾಕೋ, ಚೀಲ ಅವರ ಹಿಂದಿದ್ದ ಚೀಲಕ್ಕಿಂತ ತೀರ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಬೆಳೆದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು ! ಅಲ್ಲದೆ ಶೀಲಾ ಜೊತೆಗಿದ್ದ ಆರತಿ ಯಾದವ್ ಅವರ ಚೀಲ ಸಣ್ಣದಾದಂತೆಯೂ ಹಾಗು ಆರತಿ ಬಹಳ ಉಲ್ಲಾಸದಿಂದ ಕುಣಿಕುಣಿದು ನಡೆದಂತೆಯೂ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಏನೋ, ನಮಗೇನಂತೆ, ನಾನೇ ನನ್ನ ಅರ್ಧ ಚೀಲವನ್ನು ಜ್ಞಾನಿಯ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ಹಾಕಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದೆ. ಜ್ಞಾನಿ ಹಾಗೂ ಸಂದೀಪ್ ಒಬ್ಬ ಪೋರ್ಟರನ್ನು ಗೊತ್ತುಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ವಸುಮತಿಯವರು, ನಮ್ಮ ಲಾಡ್ಜಿನವನೊಡನೆ ಮಾತಾಡಿ, ನಮಗೆ ಸಧ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇಡದಿರುವ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಲಾಡ್ಜಿನಲ್ಲೇ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಮಾಡಿದರು. ನಮಗೆ ನಮ್ಮ ಕೋಣೆಯ ಸಂಗಾತಿ ಜೊತೆ ಪೇಸ್ಟ್ ಮತ್ತಿತರ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಸಲಹೆ ಕೊಟ್ಟರು. ಇವುಗಳನ್ನೆಲ್ಲಾ ತೆಗೆದಿಟ್ಟಾದಮೇಲೆ, ಉಳಿದ ಚೀಲದಲ್ಲರ್ಧ ನಾನು ಜ್ಞಾನಿಯ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿದೆ. ಪ್ರಿಯಾ ಸಹ ಕೆಲವು ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು (ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಜಾಕೆಟ್ - ಅದು ಬಹಳ ದಪ್ಪದಾಗಿದ್ದು, ಅವಳಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ತೊಂದರೆ ಕೊಡುತ್ತಿತ್ತು.) ಜ್ಞಾನಿಯ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ತುರುಕಿದಳು. ಇದೆ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸಪ್ನ ಸಹ ಸಂದೀಪನ ಚೀಲದಲ್ಲಿ ತುರುಕಿದ್ದಳು. ಇನ್ನೂ ಯಾರ್ಯಾರು ಯೆಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಏನೇನು ತುಂಬಿದ್ದರೆಂದು ನನಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಮರುದಿನ ಎಲ್ಲರ ಚೀಲಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಇಳಿದು ಹೋಗಿದ್ದವು. ವಸುಮತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಮಿತರ ಚೀಲಗಳು ಮಾತ್ರ ಇದ್ದ ಹಾಗೇ ಇದ್ದವು. ಆದರೆ ಅವರಿಗೆ ಇದೆಲ್ಲಾ ಅಭ್ಯಾಸವಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಎಷ್ಟು ಬೇಕೋ ಅಷ್ಟು ಮಾತ್ರ ಅವರು ತಂದಿದ್ದುರಿಂದಲೋ ಏನೊ ಅವರು ಯಾವ ದಣಿವು ಇಲ್ಲದೆ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.

ವಸುಮತಿಯವರು, ನಮಗೆ ಹೊರಡುವ ಮೊದಲು ಆ ದಿನದ ದಿನಚರಿಯನ್ನು ಹೇಳುವ ವಾಡಿಕೆ ಇತ್ತು. ನಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಜಾಗ ತೆಂಗ್ ಬೊಚೆ. ಅದರ ನಂತರದ ದಿನ ನಾವು ಫೆರಿಚೆ ಗೆ ಹೋಗುವವರಿದ್ದೆವು. ಆದರೆ ಅದು ತೆರೆದ ಜಾಗದಲ್ಲಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಗಾಳಿ ಹಾಗು ಥಂಡಿ. ಅದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಲ್ಲಿ ಬೆರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದು ದಿನ ಇದ್ದು ಅಕ್ಲಿಮಟೈಸೇಶನ್ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಒಂದುದಿನ ನಿಲ್ಲುವ ಉದ್ದೇಶ ಇರಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ನಮಗೆಲ್ಲಾ ಸರಿಹೋಗುವುದೋ ಇಲ್ಲವೂ ಎಂದು ಅವರಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಸಿವಿಸಿಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ನಮ್ಮ ಲಾಡ್ಜಿನ ಮಾಲೀಕನ ಹತ್ತಿರ ಮಾತನಾಡಿ ಅವನ ಸಲಹೆಯಂತೆ ನಮ್ಮ ದಾರಿಯನ್ನು ಫೆರಿ ಚೆಗೆ ಹೋಗುವ ಬದಲು ದಿಂಗ್ ಬೋ ಚೆ ಗೆ ತಿರುಗಿಸಿದರು. ಹಾಗೂ ಪುನಃ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬರುವಾಗ ನಾವು ಫೆರಿ ಚೆ ಮೂಲಕ ಬರುವವರಿದ್ದೆವು. ವಸುಮತಿಯವರು ನಮಗೆ ದಾರಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ, ’ ನೀವೆಲ್ಲಾ ನಿಮ್ಮ ಜೀವಮಾನದಲ್ಲಿ ನೆನಪಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವಂತಹ ಕಡಿದಾದ ದಾರಿ ಹತ್ತುವವರಿದ್ದೀರ, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಗುವಂತಹ ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ನಾವು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತೇವೆ. ಯಾರಿಗೆ ಯೇನೇ ಆದರೂ ಅದನ್ನು ಗೌಣವಾಗಿ ಭಾವಿಸದೆ ನನಗೆ ಹೇಳಬೇಕು. ಅಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲರೂ ನಿಮ್ಮ ನಿಮ್ಮ ಜೊತೆಯವರೊಡನೆ ನಡೆಯಿರಿ (ಇದಕ್ಕೆ ಬಡಿ (buddy) ಸಿಸ್ಟಮ್ ಅನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಪರ್ವತಾರೋಹಣದಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬಿಬ್ಬರು ಒಟ್ಟೊಟ್ಟಿಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಒಬ್ಬರು ಐಸ್ ಒಡೆದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ಕಾಲಿಡುತ್ತಾರೆ, ಇಬ್ಬರೂ ಒಂದೇ ಹಗ್ಗ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ, ಒಂದೇ ಗುಡಾರಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ. ಒಬ್ಬರ ಯೋಗಕ್ಷೇಮ ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ). ನಮ್ಮದು ಪರ್ವತಾರೋಹಣವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ವಸುಮತಿಯವರಿಗೆ ಇವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಅನುಸರಿಸಲು ಬಹಳ ಇಷ್ಟವಿದ್ದಂತೆ ತೋರುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರು ಬೇಕಾದಷ್ಟು ಸಲ ನಮ್ಮ ಟ್ರೆಕ್ ಅನ್ನು expedition ಎಂದು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿ, ಕೆಲವು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದುದು, ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹಲವರಿಗೆ ಸಿಟ್ಟುಬರಿಸಿತ್ತು. ವಸುಮತಿಯವರನ್ನು, ’ನಾವೇಕೆ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿರಬೇಕು ? ಎಂತಿದ್ದರೂ ಎಲ್ಲರೂ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆಯಲ್ಲವೇ ? ಅಷ್ಟೆ ಅಲ್ಲದೆ, ಇದು ಹೈವೆ ಅಂತಹ ದಾರಿ, ಯಾರಾದರೂ ಪರ್ವತಾರೋಹಿ ಅಥವಾ ಪೋರ್ಟರ್ ಸಿಕ್ಕೇಸಿಗುತ್ತಾರಲ್ಲ’ ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ, ’ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಹೀಗೆ ಹೋಗೋದು. ಒಬ್ಬರು ಸತ್ತರೆ, ಅವರ ಜೋಡಿ ಅದನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಲು ಇರಬೇಕು’ ಅಂತ ಹೇಳುವುದೆ !

ಎಂದಿನಂತೆ, ತಿಂಡಿಗೆ ನಾನು ಓಟ್ಸ್ ಗಂಜಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಬದಲು, ಮ್ಯುಸಿಲಿ ತೆಗೆದು ಕೊಂಡು ತಪ್ಪುಮಾಡಿದೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಬಾದಾಮಿಗಳು ಹಳೆಯದಾಗಿ ಎಣ್ಣೆ ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲದೆ, ಮ್ಯುಸಿಲಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದು, ನುಂಗಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇನ್ನೆಂದೂ ಅದನ್ನು ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಾರದೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. ಅಂತು ನಾವು ಹೊರಟಾಗ ೭:೩೦ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ. ವಸುಮತಿಯವರು ಹೇಳಿದಂತೆ, ನಾವು ನಾಮ್ ಚೆ ಇದ್ದ ಪರ್ವತವನ್ನು ಪೂರ್ತೀ ಇಳಿಯಲು ಶುರುಮಾಡಿದೆವು. ಬೆಟ್ಟ ಇಳಿಯುವುದು ಸುಲಭ ಎಂದು ಎಲ್ಲರೂ ತಿಳಿದು ಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ, ಆದರೆ ಆಗಲೇ ನಮ್ಮ ಮಂಡಿ, ಪಾದದ ಮಣಿಗಂಟು, ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಪಾದದ ಬೆರಳುಗಳು ಏಟು ತಿನ್ನುವುದು. ಕೆಲವು ಸಲ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಾರದಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮೊದಲೇ ಸ್ವಲ್ಪ ಇದರ ಕಡೆ ಗಮನ ಇಟ್ಟು ಹುಶಾರಾಗಿ ನಡೆದು, ಮಂಡಿಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಪಾದಗಳನ್ನು ದಾರಿಯ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಇಡದೆ, ಅಡ್ಡಗಾಲು ಹಾಕಬೇಕು. ನಾವೆಲ್ಲರೂ (ಬಹುಪಾಲು ಜನಕ್ಕೆ ಮಂಡಿನೋವಿನ ತೊಂದರೆ ಇತ್ತು) ನೀ ಪ್ಯಾಡ್, ankle ಪ್ಯಾಡ್ ಧರಿಸಿದ್ದೆವು. ಇಷ್ಟಲ್ಲದೆ, ಯಾವಾಗ ಬೆಟ್ಟ ಇಳಿಯುತ್ತದೋ ಅದರರ್ಥ ಮುಂದೆ ಅಷ್ಟೇ ಹತ್ತಲಿಕ್ಕೆ ಇದೆ ಎಂದು. ಅದನ್ನು ಯೋಚಿಸಿಕೊಂಡೆ ನಮಗೆ ಯಾಕಾದರೂ ತಗ್ಗು ಬರುತ್ತದೂ ಎನ್ನಿಸುತ್ತಿತ್ತು.

ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ನೋಡಿದರೂ ನೀಲಿ ಆರ್ಕಿಡ್ ಗಳು. ಹಿಂತಿರುಗಿ ಹೋಗುವದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಮೂಡಿಗೆರೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ. ಮೂಡಿಗೆರೆಯಲ್ಲಿ ನಾನು ಅಣ್ಣನೊಡನೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಅನೇಕ ಆರ್ಕಿಡ್ ಗಳು ಇವೆ. ಆ ನೆನಪಿಗೆ, ನನ್ನದೊಂದು ಸಣ್ಣ ಕೂಡಿಕೆ. ಲುಕ್ಲ ಎಂದರೆ ’ಆಡು ಮೇಕೆಗಳ ಊರು’ ಅಂತೆ. ಲುಕ್ಲ ಇಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಯಾಕ್ ಗಳು. ಜನ ಕುದುರೆಯ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಯಾಕ್ ಮೇಲೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನಾವು ನೋಡಲಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಾ ಯಾಕ್ ಗಳ ಮೇಲೂ ಹೊರೆ ಸಾಮಾನು ಸರಂಜಾಮುಗಳು. ವಸುಮತಿಯವರು ನಮಗೆ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿನ ಟ್ರೆಕ್ಕಿಂಗ್ ನಡವಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಯಾವಾಗಲೂ ಯಾಕ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನು ಹೊರುವ ಪೋರ್ಟರ್ಗಳಿಗೆ ಬೆಟ್ಟದ ಅಂಚಿನ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಅಂದರೆ, ನಾವು ಬೆಟ್ಟದ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಪಾತದ ಅಂಚಿಗೆ ಜಾಗ ಬಿಡಬೇಕು. ಅವರಿಗಾದರೋ ಅಭ್ಯಾಸವಿರುತ್ತದೆ, ನಾವು ಆ ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ಹೋದರೆ ಯಾಕ್ ಗಳು ನಮಗೆ ಜಾಗ ಬಿಡದೆ ನಾವು ಪ್ರಪಾತಕ್ಕೆ ಬೀಳುವುದೇ ಸೈ. ಯಾಕ್ ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ನನ್ನದೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಅವಕ್ಕೆ ಜನರನ್ನು ಕಂಡರೆ ಭಯವೆನ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳ ಪುಟ್ಟ ಕಣ್ಣುಗಳು ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಜಗತ್ತನ್ನು ಆಳವಾಗಿ ಗಮನಿಸುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಅವು ನಮ್ಮನ್ನು ದಾಟಿಹೋಗುವಾಗ, ನಾವು ಅಷ್ಟೊಂದು ಗಮನ ಕೊಡದೆ ಸುಮ್ಮನೆ ಜಾಗ ಬಿಟ್ಟರೆ ಸರಿ, ಇಲ್ಲ ಅವುಗಳನ್ನು ದಿಟ್ಟಿಸಿದರೆ ಅವು ಮುಂದೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ನಮ್ಮ ಚಲನವಲನಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಾ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ನೀವು ನಿರುಪದ್ರವಿ ಎನಿಸುವವರೆಗೆ ಹೀಗೆ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ.

ಯಾಕ್ ಗೆ ಜಾಗ ಬಿಡುತ್ತಿರುವುದು

ಹೀಗೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರಬೇಕಾದರೆ, ಒಂದು ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ ಎಡಗಡೆ ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್, ಹಾಗು ಅದರ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನುಪ್ಸೆ, ಅದರ ಬಲಗಡೆಗೆ ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಕಂಡೆವು. ನಾವು ಮೊದಲಸಲ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ನೋಡಿದಾಗ ನಂಬಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅದು ಅಂಥದೇನೂ ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಅದ್ಭುತವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಲಿರಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಆದರೊ ಎಂದಿನಂತೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಹಿಂದೆಲ್ಲ ನಾನು ಅದರ ಫೋಟೊ ನೋಡಿದಾಗ, ಅದನ್ನು ಎಷ್ಟು ನೋಡಿದರೂ ಬೇಜಾರಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಅಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆ. ಅದರ ಬುಡಕ್ಕೆ ಹೋಗುವವರಿದ್ದೇವೆ ಎಂದು ಯೋಚಿಸುವುದು ರೋಮಾಂಚನಕಾರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಈಗ ದೂರದಿಂದ ನೋಡಿದ ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಮುಂಬರುವ ದಿನಗಳ ರೋಮಾಂಚನದ ಒಂದು ಝಲಕ್ ಆಗಿತ್ತು. ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್ ಗೂ ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಗೂ ಮಧ್ಯೆ ಬಹಳ ದೂರವಿದೆ. ಆದರೆ ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ distance is deceptive. ನಾಚೆ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ೫೦ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಗೂ ಮೀರಿ ಇರುವ ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಅದು ಇಲ್ಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಅಂದರೆ ೧೫-೨೦ ಕಿಮಿ ಒಳಗೆ ಇರಬಹುದು ಎಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೀರ ಆದರೆ ಎಷ್ಟು ನಡೆದರೂ ತಲುಪುವುದಿಲ್ಲ!

ತಿರುವಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಎವೆರೆಸ್ಟ್, ಎಡಗಡೆಯ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಗುಪ್ಪೆ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಚೂಪು ಚೂಪಾಗಿ ನೂಪ್ಸೆ, ಬಲಗಡೆಯ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಡೆಯಂತೆ ನಿಂತ ಜೋಡಿ ಪರ್ವತ ಅಮ-ದಬ್ಲಮ್

ಮೇ ೧೦ ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಯಾವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೇಕಾದರೂ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಜ್ಯೋತಿ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ತುದಿ ಮುಟ್ಟುವುದಿತ್ತು. ನಾವು ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬರುವರನ್ನು ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಜ್ಯೋತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದೆವು. ನಮಗೆ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಮಹಿಳೆ ಸಿಕ್ಕಳು. ಅವಳು ಇಬಿಸಿ (ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪ್) ಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಬಂದವಳು. ಮೇ ೭ ರಂದು ಅದು ತುದಿ ಮುಟ್ಟಿತೆಂದು, ಅಲ್ಲಿ ಪೂರ್ತಿ ’media blackout’ ಮಾಡಿದ್ದಲ್ಲದೆ, ಕೇವಲ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹತ್ತುವ ಪರ್ಮಿಟ್ ಇರುವವರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಮಿಕ್ಕೆಲ್ಲದವರನ್ನು (ವೈದ್ಯರು, ಸಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ಸ್ಟಾಫುಗಳು) ಎಬಿಸಿಯಿಂದ ಕೆಳಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದ್ದರಂತೆ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಬಹುಶಃ ಎಲ್ಲಾ ಲಾಡ್ಜುಗಳಲ್ಲಿ ಬರೀ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳು ತುಂಬಿದ್ದರು ! 'It was a very special event' ಅಂತ ಹೇಳಿದಳು. ನಾವು ನಾಮ್ ಚೆ ಇದ್ದ ಪರ್ವತವನ್ನು ಪೂರ್ತಿ ಇಳಿದು ಇನ್ನೊಂದು ಪರ್ವತ ಹತ್ತಲು ಶುರುಮಾಡಿದೆವು. ನಿಧಾನವಾಗಿ ಹತ್ತುತ್ತಿದ್ದೆವು. ನಮಗೆ ಯಾವ ಅವಸರವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಇಬಿಸಿ ತಲುಪುವುದೊಂದೆ. ನಾನು ಶೀಲಾ ಅವರಿಗೆ "ನೀವು ಪೋರ್ಟರ್ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದಿರಿ" ಎಂದೆ. ಅದಕ್ಕವರು "ಹೌದು, ನನಗಾಗಲೆ ವಯಸ್ಸಾಗಿದೆ. ಇದು ಬಹುಶಃ ಒಂದೇ ಅವಕಾಶ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ನಾನು ಎಲ್ಲವೂ ಸರಿಯಾಗಿ ನಡೆಯುವಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಈಗ ನಾನು ಚೀಲ ಹೊತ್ತರೆ, ನಾಳೆ ನೆಡೆಯಲಾಗದಿದ್ದರೆ ? ". ಹತ್ತುತ್ತಾಯಿರುವಾಗ ನಮಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಇಬ್ಬರು ಸಿಕ್ಕರು. ವಸುಮತಿಯವರಿಗೆ ಅವರು ಗೊತ್ತಿದ್ದರು. ’ಓ ನೀವಿಲ್ಲಿ !’ ಅಂತ ಇಬ್ಬರೂ ಹೇಳಿಕೊಂಡರು. ಅವರು ವಸುಮತಿಯವರಿಗೆ ’ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯಿರಿ. ತುಂಬಾ ನೀರು ಕುಡಿಯಿರಿ. ಎಷ್ಟು ಸಾಧ್ಯವೋ ಅಷ್ಟು ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ ತಿನ್ನಿರಿ’ ಎಂದು ಸಲಹಿದರು. ಆಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಸಿಕ್ನೆಸ್ ಇಂದಾಗಿ ಕೆಲವರನ್ನು ಸ್ಟ್ರೆಚರ್ ನಲ್ಲಿ ತೆಗೆದು ಕೊಂಡು ಹೋದದ್ದನ್ನು ಅವರು ನೋಡಿದರಂತೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನ ಸ್ಥಿತಿಯೊಂತು ಚಿಂತಾಜನಕವಾಗಿದ್ದು ಬದುಕುವ ಹಾಗೆ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದರು. ನಾವು ದಿನಾಗಲು ಜನಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್ ಹೀಗಿಂದ ಹಾಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನೋಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಇಬಿಸಿವರೆಗೂ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿನ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಅದು ಮೇಲೇರುವುದಿಲ್ಲ. ವಸುಮತಿಯವರು ಸ್ಮಿತ ಹಾಗು ರೋಶಿನ್ ಲಾಲ್ ಅವರನ್ನು ಖಾಜಿ ಜೊತೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗಲು ಕಳುಹಿಸಿದರು. ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಲಾಡ್ಜ್ ಹಿಡಿದು, ಅದಕ್ಕೆ ತಗಲುವ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ನಿರ್ದರಿಸಬೇಕಿತ್ತು.

ನಾವು ಮಧ್ಯಾನ್ಹದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ತೆಂಗ್ ಬೋ ಚೆಗೆ ಬಂದು ತಲುಪಿದೆವು. ಅದು ೧೨,೬೯೩ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಬಹಳ ಚಳಿ. ಹಲ್ಲು ಕಟ ಕಟ ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಕಿವಿ ನೋಯುತ್ತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬಹಳ ಸುಂದರವಾದ ಬೌದ್ದ ದೇಗುಲ (Monastery) ಇದೆ.

ಮೊನಾಸ್ಟ್ರಿಯ ಹೊರಗಡೆಯ ಡ್ರಾಗನ್

ಅದು ಬಹಳ ಹಳೆಯದಾದ ಹಾಗು ಅತಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ದೇಗುಲ. ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹತ್ತುವವರು, ಲುಕ್ಲಾ ಯಿಂದ ಎಬಿಸಿಯವರೆಗೆ ನಡೆದೇ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಅಕ್ಲಿಮಟೈಸೇಶನ್ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಈ ದೇಗುಲದಲ್ಲಿ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳ ಜೊತೆಯ ಪೋರ್ಟರುಗಳು ತಾಯಿ ಚೋಮೋಲುಂಗ್ಮಗೆ ಹತ್ತುವ ಮೊದಲು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ದೇಗುಲದ ಹಿಂದೆ ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ತೇನ್ ಸಿಂಗ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ತುದಿ ಮುಟ್ಟಾದ ತಕ್ಷಣ ಈ ದೇಗುಲದ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ನೋಡಿದನಂತೆ, ಆದರೆ ಮೋಡ ಮುಚ್ಚಿದ್ದರಿಂದ ಅದು ಕಾಣದೇ ಅವನು ಮಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ವಂದಿಸಿದನಂತೆ. ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲವೇ ಲಾಡ್ಜ್ಗಳಿದ್ದವು. ನಮ್ಮ್ ಲಾಡ್ಜ್ ಹೆಸರು ಗೊಂಬು ಲಾಡ್ಜ್.

ಬಲಗಡೆ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವುದು ಗೊಂಬು ಲಾಡ್ಜ್, ಹಿಂದೆ ಎವೆರೆಸ್ಟ್

ಅಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಕೋಣೆಗಳಿದ್ದವು. ಅವು ತೀರ ಕಿರಿದಾಗಿದ್ದು, ಎರಡೆರಡು ಹಾಸಿಗೆಗಳಿದ್ದವು. ಲಾಡ್ಜ್ ನವರ ಹತ್ತಿರ ಇಂಟರ್ ನೆಟ್ ಸಹ ಇತ್ತು. ಆದರೆ ಅದು ದುಬಾರಿಯಾಗಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಅಷ್ಟಲ್ಲದೆ ನಾವು ನಮ್ಮ ಪ್ರಪಂಚದಿಂದ ಬಹಳ ದೂರ ಬಂದು ಅದರೊಡನೆಯ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಸಂಭಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಡಿದುಹೋದಂತಾಗಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಯಾರಿಗೂ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನ ಹರಿಯಲಿಲ್ಲ. ಈ ಲಾಡ್ಜಿನ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ಬೇಕರಿ ಇತ್ತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಘಮ ಘಮ ಪರಿಮಳ. ನಾವು ಊಟಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ದೇಗುಲಕ್ಕೆ ಹೊರಟೆವು. ಅದು ಬಹಳ ಸುಂದರವಾದ ದೇಗುಲ. ನಾವು ಅಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಚಕ್ರಗಳನ್ನು ತಿರುಗಿಸಿದೆವು.

ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಚಕ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ’ ಓಂ ಮ ಮೆ ಪೈ ಮೆ ಹೊಂ’

ಅಲ್ಲಿಯ ಲೋಕಲ್ ಪೂಜಾರಿ (Monk) ಬಂದು ನಮಗಾಗಿ ಬಾಗಿಲುತೆರೆದು, ಆ ದೀಗುಲದ ಬಗ್ಗೆ, ಅಲ್ಲಿ ಇರುವ ಗ್ರಂಥಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಇಡೀ ವಿಶ್ವ ಯಾವ ಕಾಲ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಮುಂದೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ. ಅವನ ಹೆಸರು ನಿಂಗ್ಮ. ಅವನ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಎಷ್ಟು ತಮಾಷಿಯಾಗಿತ್ತೆಂದರೆ ನನಗೆ ಇಡಿ ವಿಶ್ವ ಒಂದು ಕಾಮಿಡಿ ಸಿನೆಮಾ ಒಳಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಂಡು ಗಿರಿ ಗಿರಿ ಸುತ್ತುತ್ತಾ ಇದೆ ಅನ್ನಿಸಲು ಶುರುವಾಯಿತು. ಅಂತು ನಾವು ಅವನೊಡನೆ ಫೋಟೊ ಹೊಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೊರನಡೆದೆವು.

ನಿಂಗ್ಮ ಜೊತೆ ನಾನು, ಪ್ರಿಯ

ಸಂದೀಪವರ ಗ್ಯಾಂಗಿಗೆ ದಿನಾಗಲೂ ದಾಲ್ ರೈಸ್ ಮತ್ತು ಅದೆಂಥದೊ ಸೊಪ್ಪಿನ ಪಲ್ಯ ತಿಂದು ತಿಂದು ಸಾಕಾಗಿ, ತಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಚಿಕನ್ ಫ್ರ್ಯನ್ನು ಆರ್ಡರ್ ಮಾಡಲು ಶುರುಮಾಡಿದರು. ಅವರೇ ದುಡ್ಡು ಕೊಡಬೇಕಾಗಿದ್ದರಿಂದ ವಸುಮತಿಯವರಿಗೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ತೊಡಕೂ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಚಿಕನ್ ತಿಂದಾದ ಮೇಲೆ, ’ಥೂ ಸುಡುಗಾಡು, ಇವರಿಗೆಲ್ಲಾ ಸರಿಯಾಗಿ ಮಾಡಲು ಬರುವುದೇ ಇಲ್ಲ’ ಎಂದು ಬೈಗುಳಗಳು ಇದ್ದಿದ್ದೇ. ನಮಗೆ ಏನು ತಿನ್ನಲೂ ಮನಸ್ಸಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಏನು ಹಾಕಿದರೂ ಒಂದೇ ಅನಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ನಾವೆಲ್ಲಾ ಅಲ್ಲಿ ಡಂಬ್ ಶೆರಾಡ್ಸ್ ಆಟವನ್ನು ನಮ್ಮ ಹತ್ತಿರವಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ ಬೆಚ್ಚನೆಯ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಆಡಿದೆವು. ನಾಳೆ ಮರೆಯದೆ ನನ್ನ ಟೀ ಶರ್ಟ್ ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕೆಂದು ನೆನಪಿಸಿಕೊಂಡೆ. ನಾವು ಎರಡುದಿನಕ್ಕೊಂದು ಟೀ ಶರ್ಟ್ ಎಂದು ತಂದಿದ್ದರೂ ಆ ಚಳಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾಯಿಸದೆ ಎಲ್ಲರಿಂದಲೂ ಕಮಟು ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತಿತ್ತು. ಮತ್ತೊಂದು ಥಂಡಿ ರಾತ್ರಿ ಕಳೆಯಿತು.

ಜಪಾನಿಯರ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ವ್ಯೂ ಹೊಟೆಲ್

ಐದನೇ ದಿನ (ಮೇ ೭, ೨೦೦೮)
ನಾಮ್ ಚೆ ಬಜಾರ್ (3489mt/11443ft) - ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ವ್ಯೂ ಹೊಟೆಲ್ (3860m/12660ft)

ಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಸಂದೀಪ್ ಇಬ್ಬರೂ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದಾಗ ಸರಿಹೋಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ವಸುಮತಿಯವರ ಅನುಜ್ಞೆಯಂತೆ ಅವರು ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗಿಂತ ಮುಂದೆ, ವಸುಮತಿಯವರ ಹಿಂದೆಯೇ ಇದ್ದರು. ಈ ಎಲ್ಲದರ ಮಧ್ಯೆ, ಅಶೋಕ್ (ಆತ ಒಬ್ಬ ಟ್ರಾವಲ್ ಎಜೆಂಟ್) ತುಂಬಾ ಸುಸ್ತಾಗಿದ್ದ. ಅವನು ತುಂಬಾ ತೆಳ್ಳಗಿದ್ದು, ಬಹಳ ಸ್ಟಾಮಿನ ಇದ್ದರೂ ಯಾಕೋ ಸುಸ್ತಾಗಿದ್ದ. ನಂದಿನಿಗೆ ತಲೆ ನೋವು ಜಾಸ್ತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಮೋಹನ್ ತುಂಬಾ ಒಳ್ಳೆಯ ಒಂದು ಕ್ಯಾಮೆರಾ ತಂದಿದ್ದ. ಆದರಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಸಿಕ್ಕಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ನಿಂತು ಫೊಟೊ ತೆಗೆಯುತ್ತಿದ್ದ. ಇದರ ದೆಸೆಯಿಂದಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಜಾಸ್ತಿನೇ ಹಿಂದೆ ಬೀಳುತ್ತಿದ್ದ. ನಮ್ಮ ಕೆಲವರನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಮೆಕ್ಕವರೆಲ್ಲಾ ಹೈ ಆಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಟ್ರೆಕ್ಕಿಂಗ್ ಅನುಭವ ಇದ್ದವರು. ಈ ಮೋಹನ್ ಹೋದ ವರ್ಷವಷ್ಟೆ ಗಂಗೋತ್ರಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದನಂತೆ. ಅವನು ಯಾಕೊ ಆಗ ಈಗ ಕೆಮ್ಮುತ್ತಲೂ ಇದ್ದ. ಏನಾದರು ಒಂದು ಚೂರು ಕಂಡರೂ ಕೇಳಿದರೂ ವಸುಮತಿಯವರು, ಸ್ವಲ್ಪ ಜಾಸ್ತಿಯೇ ವಿಚರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾವು ಅಲ್ಲಿಯೇ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದ್ದ ಜಪಾನೀಯರ ಒಂದು ಹೋಟೆಲು - ’ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ವ್ಯೂ ಹೊಟೆಲ್’ ಗೆ ಅಕ್ಲಿಮಟೈಸೇಶನ್ ಹೋದೆವು. ಇಂದು ಕೇವಲ ಅಕ್ಲಿಮಟೈಸೇಶನ್ ದಿನವಾದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲರೂ ಬಹಳ ಗೆಲುವಾಗಿದ್ದರು. ಇದು ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಮಧ್ಯೆ ರಜ ಬಂದಂತೆ. ಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಸಂದೀಪ್ ಅಂತೂ ಹಿಂದಿನ ದಿನದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮರೆತು ಮತ್ತೆ ಅಚೀವರ್ಸ್ ಆಗಿದ್ದರು! ಬೆಂಬಿಡದ ಭೂತದಂತಿದ್ದ ಬೆನ್ನಮೇಲಿನ ಭಾರವಾದ ಚೀಲವಿಲ್ಲದ್ದಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲರೂ ಲಘು ಬಗೆಯಾಗಿ ಬೇಗ ಬೇಗನೆ ಜೋಕುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಒಬ್ಬರ ಮೇಲೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರು ತಮಾಷೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ

ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ವ್ಯೂ ಹೊಟೆಲ್ ಗೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿ

ಮೇಲೆ ಹತ್ತುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಆಯಾಸ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಆ ಹೋಟೆಲು, ನಾಮ್ ಚೆ ಬಜಾರ್ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಅಮ್ಮ-ಡಬ್ಲಮ್ ಮತ್ತು ಮೌಂಟೆವೆರೆಸ್ಟ್ ತುದಿಗಳು ಕಾಣಿಸುವುದರಿಂದ ಜಪಾನಿಯರು ಹೋಟಲನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿ ಅದಕ್ಕೊಂದು ಹೆಲಿಪ್ಯಾಡ್ ಒದಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜಪಾನಿಯರು ಈ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಹೆಚ್ಹಿನ ಪರ್ಯಟನೆ ಮಾಡುವವರಂತೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಯಾವ ಜಾಗಕ್ಕೆ ಹೋದರೂ ಒಬ್ಬ ಜಪಾನಿ ಅಲ್ಲೆಲ್ಲೋ ನಿಂತುಕೊಂಡು ಫೋಟೊ ತೆಗೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೀವು ಕಾಣಬಹುದು. ಇಲ್ಲೂ ಇಬ್ಬರು ಹೆಂಗಸರು ನಮ್ಮ ನೋಡಿ ನಗುತ್ತಾ ಬೆನ್ನು ಬಗ್ಗಿಸುತ್ತಾ ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿ

ಪ್ರಿಯ, ದೀಪಿಕಾ (ದಂತವೈದ್ಯೆ) ಹಾಗು ನಾನು ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ವ್ಯೂ ಹೋಟೆಲಲ್ಲಿ

ಕ್ಯಾಮರ ಕೊಟ್ಟು ತೆಗೆಯಲು ಹೇಳಿದರು. ಜಪಾನಿಯರು, ನೇರವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹೆಲಿಕಾಪ್ಟರ್ ಅಲ್ಲಿ ಬಂದಿಳಿದು, ಮೌಂಟೆವೆರೆಸ್ಟ್ ಒಡನೆ ಫೋಟೊ ತೆಗೆಸಿಕೊಂಡು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾರಂತೆ ! ಆಗ ಸುಮಾರಾಗಿ ೧೦ ಗಂಟೆ ಇರಬಹುದು. ಮೋಡ ಮುಚ್ಚಿತ್ತು. ನಮಗೆ ಅಲ್ಲಿಂದ ನಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಗುರಿ ತೆಂಗ್ ಬೋ ಚೆ ಕಾಣಿಸಿತೇ ವಿನಃ, ಇನ್ನೇನೂ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಹಿಮಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆಯೇ. ಸುಮಾರಾಗಿ ೧೦ ರಿಂದ ಮೇಲೆ ಮೋಡ ಮುಚ್ಚಿ ಮುಂದೇನೂ ಕಾಣುವುದುಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ನಾವು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಬೇಗನೆ ಹೊರಟು ಮಧ್ಯಾನದೊಳಗೆ ಗುರಿ ಸೇರಿಬಿಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳು ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ತುದಿಮುಟ್ಟಲು ಸುಮಾರು ರಾತ್ರಿ ಹತ್ತು ಗಂಟೆಗೆ ಹೊರಡುತ್ತಾರಂತೆ, ಬೆಳಗಿನ ಜಾವದಲ್ಲಿ ತುದಿ ಮುಟ್ಟಿ ಮಧ್ಯಾನದೊಳಗೆ ಬೇಗನೆ ಕೊನೆಯ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪಿಗೆ ಬಂದು ಬಿಡುತ್ತಾರಂತೆ. ಹೀಗಿ ಮಾಡದೆ ತಡಮಾಡಿದ ಎಷ್ಟೋ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳು ಹವಾಮಾನದ ವೈಪರೀತ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.

ನಾವು ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ವ್ಯೂ ಹೊಟೆಲಲ್ಲಿ ನಿಂಬೆ ಹಣ್ಣಿನ ಬಿಸಿ ಪಾನಕ ಕುಡಿದು, ಸಿಕ್ಕ ಸಿಕ್ಕಸಿಕ್ಕಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಫೊಟೊ ಹೋಡೆದು, ಅಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದ ಇಡೀ ಸಾಗರ ಮಾತಾ ರಾಷ್ಟೀಯ ಉದ್ಯಾನವನದ ಮಾಡಲನ್ನೂ ಫೊಟೊ ತೆಗೆದು, ಅದರಲ್ಲಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ ಪರ್ವತಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಉರುಹಚ್ಚಿ (ಮುಂದೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಬೇಕಾಗುತ್ತಲ್ಲ!) ಹಿಂತಿರುಗಿ ಹೊರಡುವಾಗ ಸುಮಾರಾಗಿ ಮಧ್ಯಾನ ೧ ಗಂಟೆಯಾಗಿತ್ತು.

ದೂರದಲ್ಲಿ ತೆಂಗ್ ಬೋಚೆ, ಅದೇ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಎವರೆಸ್ಟ್ ಕಾಣುವುದು

ನಾವು ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬಂದ ಮೇಲೆ, ವಸುಮತಿಯವರು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರನ್ನೇ ವಿಚಾರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅಶೋಕ ಅಕ್ಲಿಮಟೈಸೇಶನ್ ಗೆ ಬಂದಿರಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಅವನ ಪ್ರಕಾರ ಅವನಿಗೆ ನಿದ್ದೆ ಇಲ್ಲದೆ ತಲೆ ನೋವಾಗುತ್ತಿದ್ದುದ್ದರಿಂದ, ಅರ್ಧ ದಿನ ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಸರಿಯಾಗುತ್ತದೆಂದು ಮಲಗಿಕೊಡಿದ್ದ. ವಸುಮತಿಯವರು ಅವನಿಗೆ ಆಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಸಿಕ್ನೆಸ್ ಬಂದಿದೆಯೆಂದು ಒಪ್ಪಿಸಲು ಹರಸಾಹಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಕೂಡಿಹಾಕಿ, ವಸುಮತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಮಿತ ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ನಾಡಿಗಳನ್ನು ಒತ್ತಿ ಅವು ಸರಿಯಾಗಿ ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆಯೆ ಎಂದು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ಇತರ ಕೆಲವು ವ್ಯಾಯಾಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ, ಕೊನೆಗೂ ಅವನು ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಬಹುದೆಂದು ಘೋಷಿಸಿ ಕಳುಹಿಸಿದರು. ನಾವೆಲ್ಲಾ ಮಧ್ಯಾನದ ಊಟ ಮಾಡಿ, ನಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಕೋಳ್ಳಲು ಹೊರಟೆವು. ನಾಮ್ ಚೆಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಅಂಗಡಿಗಳಿವೆ. ಪ್ರತಿ ಶನಿವಾರ ಅಲ್ಲಿ ಸಂತೆ ! ಇಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಜನ ಬಹಳ ಬರುವುದರಿಂದಲೋ ಎನೋ, ಬಹಳ ಬೇಕರಿಗಳಿದ್ದು, ಪಿಜಾಗಳು, ಕೇಕುಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಯಿ ನೀರೂರುವ ಇನ್ನೂ ಏನೇನೋಗಳು ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದವು. ಸುಮಾರಾಗಿ ಮಿಕ್ಕೆಲ್ಲಾ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಬರೀ ಪರ್ವತಾರೋಹಿಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಸಾಮಾನುಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವ. ಅವು ಒರಿಜಿನಲ್ ಅಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಮೇಡ್ ಇನ್ ಚೈನಾದು. ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟದವು ಹಾಗು ಕಡೆಮೆ ಬೆಲೆ ಕೂಡ. ಟ್ರೆಕ್ಕಿಂಗ್ ಹೋಗುವವರಿಗೆ ನನ್ನ ಕಿವಿಮಾತೇನೆಂದರೆ, ಟ್ರೆಕ್ಕಿಂಗೆ ಬೇಕಾದ ಎಲ್ಲಾ ಸಾಮಾನು ಸರಂಜಾಮುಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಖಟ್ಮಂಡುವಿನಲ್ಲಿ ಕೋಳ್ಳುವುದೇ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಗಿಂತ ೬ ಪಟ್ಟು ದುಬಾರಿ! ಜ್ಞಾನಿ ಮಂಡಿಗೆ, ಪಾದದ ಮಣಿಕಟ್ಟಿಗೆ, ಎಲ್ಲಾಕಡೆಗೂ ಪ್ಯಾಡ್ ಕೊಂಡ. ಬಹುಪಾಲು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಲಫೂಮ ಶೂಗಳು ತೊಂದರೆ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದವು. ತಡೆಯಲಾರದೆ ಕೆಲವರು ಬೇರೆ ಶೂ ಕೊಂಡರು. ಇಲ್ಲಿ ಇಂಟರ್ ನೆಟ್ ಬಹಳ ಚೀಪು. ನಾವು 11443 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಿಂದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಈ-ಮೇಲ್ ಕಳಿಹಿಸಿದೆವು, ಫೋನ್ ಮಾಡಿದೆವು. ಅಮ್ಮ ಒಂತೂ ”ಎಲ್ಲಾರೂ ಹುಷಾರಾಗಿದ್ದೀರ ಅಲ್ಲವೇ ? ಮನೆಯೊಲ್ಲೊಂದು ಮಗು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿದ್ದೀಯ ಎಂದು ನೆನಪಿರಲಿ" ಎಂದು ಅಲ್ಲೂ ಹಿತವಚನ ಕೊಡಲು ಶುರುಮಾಡಿದರು. ದೇವರಿಗೆ ಎಲ್ಲಾಕಡೆಗೆ ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು, ತಾಯಂದಿರನ್ನು ಇಟ್ಟಿದ್ದಾನಂತೆ! ನನಗೇನಾದರೂ ಆದ್ದಲ್ಲಿ, ನನ್ನ ’ದುರಾದೃಷ್ಟ’ಕ್ಕೆ ಅಮ್ಮ ಹೇಳಿದ್ದನ್ನು ಹೇಳಿ ಓಡಿಸುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಕೊಂಡೆ.

ಅಂದು ಒಬ್ಬಳು ಜರ್ಮನ್ ಹೆಂಗಸಿಗೆ ಅಲ್ಲಿನ ಲೋಕಲ್ ಹುಡುಗರಿಬ್ಬರು ರೇಪ್ ಮಾಡಿದ್ದರಂತೆ, ಅವಳ ಬಾಯ್ ಫ್ರೆಂಡ್ ಅಂಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಏನೋ ತರಲು ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಇದು ನಡೆಯಿತಂತೆ. ಅಲ್ಲಿಯ ಜನ ಬಹಳ ಒಳ್ಳೆಯವರು. ಈ ರೀತಿಯ ಯಾವುದೇ ಕಹಿ ಘಟನೆಗಳು ಬಹಳ ಅಪರೂಪ. ನಾವು ಹಿಂತಿರುಗಿಬರುವಾಗ ಜ್ಞಾನಿ ಅಲ್ಲಿ ಕಂಡ ಸೈನಿಕನನ್ನು ಅಪರಾಧಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲಾಯ್ತ ? ಎಂದು ಕೇಳಿದ. ಅವರು ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಡರೆಂದು, ಹಾಗು ಅವರಿಗೆ ೧೭ ವರ್ಷಗಳ ಖಾರಾಗೃಹ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. "ಮುಂದೆ ಬರುವ ಟ್ರೆಕ್ಕರ್ ಗಳು ಭಯ ಬೀಳಬಾರದೆಂದು ಹೀಗೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ, ಅದರೆ ಅವರದ್ದೇನೂ ತಪ್ಪಿರಲಿಲ್ಲ, ಆ ಹುಡುಗಿ ಸುಮ್ಮನೆ... " ಅಂತ ಗೊಣಗಿಕೊಂಡ. ಈ ಘಟನೆಯಿಂದ ವಸುಮತಿಯವರು, ಇನ್ನು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತೀ ಹುಡುಗಿಯೂ ಕೊನೆಯ ಪಕ್ಷ ಒಬ್ಬ ಹುಡುಗನೊಡನೆಯಾದರು ಬರಬೇಕೆಂದು ಆಜ್ಞೆ ಹೊರಡಿಸಿದರು. ಸಂಜೆ ನಂದಿನಿಗೆ ಎಷ್ಟು ತಲೆನೋವಾಗುತ್ತಿತ್ತೆಂದರೆ, ಅವಳೂ ಹಾಗು ಅಶೋಕ್ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅವರನ್ನು ಹಿಂದೆ ಬಿಟ್ಟು ನಾವು ಮುಂದೆ ಹೋಗುವುದೆಂದು ವಸುಮತಿಯವರು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು.

ಮೇಲೆ ಮೇಲೆ ಹೋದಂತೆ ಥಂಡಿಯಿಂದ ರಾತ್ರಿಗಳು ಬಹಳ ಅಸಹನೀಯವಾಗಿರಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿ ಯಾವ ಹೋಟಲಿನಲ್ಲೂ ಹೀಟರುಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಬುಕಾರಿ ಎಂಬ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಒಲೆಯನ್ನು ಇದ್ದಲಿನಿಂದ ಹಚ್ಚಿಸಿಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅದರ ಮೇಲೆ ಬಿಸಿ ನೀರಿನ ಕೆಟಲು ಇತ್ತಿರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅದರಲ್ಲಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಬಿಸಿ ನೀರು ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಇದು ಇಡೀ ಕೋಣೆಯನ್ನು ಬೆಚ್ಚಗಿಡುತ್ತಿತ್ತು. ನಾವು ಯಾವಾಗಲು ಬುಕಾರಿಯ ಸುತ್ತ ಕುಳಿತು ಊಟ ಮಾಡಿ ಆಟ ಆಡುತ್ತಿರುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಮೇಲೆ ಮೇಲೆ ಹೋದಂತೆ ನಾವು ಬಿಸಿ ನೀರನ್ನು ಸಹ ಹಣ ಕೊಟ್ಟು ಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಥಂಡಿ ನೀರೊಂತು ಕುಡಿಯಲಸಾಧ್ಯ. ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನೂ ಬೆನ್ನ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತು ತರಬೇಕಾದ್ದುದ್ದರಿಂದ ಗ್ಯಾಸ್ ಬಹಳ ದುಬಾರಿ. ನಾಮ್ ಚೆವರೆಗೆ ಮಾತ್ರ ವಿದ್ಯುಚ್ಚಕ್ತಿ ಇದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಮೇಲೆ ಮೇಲೆ ಹೋದಂತೆ, ಗ್ಯಾಸನ್ನು ಬರಿ ಊಟಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾಮ್ ಚೆಯಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾಸ್ ಗೀಜರಿಂದ ಬೆಸಿಮಾಡಿದ್ದ ನೀರಿನ ಸ್ನಾನ ಸಾಧ್ಯವಿತ್ತು. ಒಂದು ಸ್ನಾನಕ್ಕೆ ೨೦೦ ನೇಪಾಲಿ ರುಪಾಯಿಗಳು. ಆದರೆ ಈ ಥಂಡಿಯಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಯಾರಿಗೂ ಬಟ್ಟೆ ಬಿಚ್ಚುವ ಉತ್ಸಾಹ ಇರಲಿಲ್ಲ. ನಾಮ್ ಚೆ ಇಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸ್ನಾನದ ಮನೆಗಳೇ ಇರಲಿಲ್ಲ! ನಾವು ಕಟ್ಮಂಡು ಬಿಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಸ್ನಾನವೇ ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ. ನಾಳೆ ತೆಂಗ್ ಬೋಚೆಗೆ ಹೊರಡುವವರಿದ್ದೆವು. ಎಂದಿನಂತೆ ೫-೬-೭ ಎಂದು ಸಿರ್ಧರಿಸಿ ಥಂಡಿಯನ್ನು ಶಪಿಸುತ್ತಾ ಮಲಗಲು ತೆರಳಿದೆವು.

ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನ - ನಾಮ್ ಚೆ ಹತ್ತಿರ ಹೈ ಆಲ್ಟಿಟ್ಯುಡ್ ಪ್ರವೇಶ

ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನ (ಮೇ ೬, ೨೦೦೮)
ಫಕ್ದಿಂಗ್ (2652mt/8698ft) - ನಾಮ್ ಚೆ ಬಜಾರ್ (3489mt/11443ft)

ಈಗಾಗಲೇ ನಮ್ಮ ಗುಂಪು ಚದುರಿಹೋಗಿತ್ತು. ವಸುಮತಿಯವರು ಎಷ್ಟೋ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿದ್ದರು. ನಾನು ಜ್ಞಾನಿಯ ಜೊತೆ ಬರುತ್ತಾ ಇದ್ದೆ. ಅವನಿಗೆ ತಾನು ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಿಲ್ಲ ಎನಾಗುತ್ತೋ ಅಂತ ದಿಗಿಲು ಶುರುವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದು ಈ ರೀತಿ ಯೋಚಿಸುವ ಸಮಯವಲ್ಲ. ನಾನು ಅವನಿಗೆ ಹೇಗೆ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಇಡಬೇಕು, ಹೇಗೆ ಲಯಬದ್ಧವಾಗಿ ಉಸಿರಾಡಬೇಕು ಅಂತ ಹೇಳಿಕೊಡುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ನಾಮ್ ಚೆ ಬಜಾರ್ ಹತ್ತಿರದ ಕೊನೆಯ ತೂಗು ಸೇತುವೆ ಬಂತು. ಅದು ಸುಮಾರು ಎಂಟು ಅಂತಸ್ತಿನ ಕಟ್ಟಡದಷ್ಟು ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದ್ದ ಸೇತುವೆ. ಅದನ್ನು ’ಹಿಲರಿ ಸಸ್ಪೆನ್ಶನ್ ಬ್ರಿಡ್ಜ್’ ಅಂತ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಇರುವೆಗಳಂತೆ ಪ್ರಿಯ ಹಾಗು ವಸುಮತಿಯವರ ಗುಂಪು ದಾಟುವುದನ್ನು ದೂರದಿಂದ ಕಂಡೆವು. ಅದರ ಹತ್ತಿರ ಹೋಗಲು ಒಂದು ಕಡಿದಾದ ಗುಡ್ಡ ಹತ್ತಬೇಕಿತ್ತು. ಅದರ ಎತ್ತರ ನೋಡೇ ಜ್ಞಾನಿ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದ ಕೊನೆಯ ಗುಂಪಿನೊಡನೆ ತಾನು ಬರುವುದಾಗಿ, ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅಲ್ಲೇ ಕಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತುಕೊಂಡು ಸುಧಾರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ. ಅದು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಎರಡು ಪರ್ವತಗಳ ನಡುವೆ ನೇತುಹಾಗಿದ್ದ ತೂಗು ಸೇತುವೆ. ಒಂದು ಗುಡ್ಡದ ತುದಿಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಬೆಟ್ಟದ ಮಧ್ಯಕ್ಕೆ ಕೋಸಿ ನದಿಗೆ ಕಟ್ಟಿದ್ದ ಸುಮಾರು ೫೦ ಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಸೇತುವೆ. ಅದನ್ನು ದಾಟಿದ ತಕ್ಷಣ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಕಡಿದಾದ ದಾರಿ ಹತ್ತಬೇಕು. ನಾನು ಸೇತುವೆಯ ಬಲಗಡೆಯ ಗುಡ್ಡ ಹತ್ತಲು ಶುರುಮಾಡಿದೆ. ನೆಡೆಯುವುದು ನಿಧಾನವಾಗಲು ಶುರುವಾಯಿತು. ನಂತರ ಶರತ್ ಹಾಗು ತನ್ವಿ ಸಿಕ್ಕರು. ತನ್ವಿ ಮುಂದೆ ನಡೆಯಲಾರದೆ ಹೆಜ್ಜೆ ಹೆಜ್ಜೆಗೂ ಪರದಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳ ಶೂ ಸಹ ತೊಂದರೆ ಕೊಡುತ್ತಿತ್ತು. ಬಹಳ ಸುಸ್ತಾದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದಳು.

ಶರತ್ ಹಾಗು ತನ್ವಿ, ಹಿಂದೆ ದೂರದಲ್ಲಿ ಹಿಲರಿ ಸಸ್ಪೆನ್ಶನ್ ಬ್ರಿಡ್ಜ್

ನಾನು ಅವರನ್ನು ದಾಟಿ ಸೇತುವೆ ದಾಟಲು ಶುರುಮಾಡಿದಾಗ ಒಬ್ಬೊಂಟಿಯಾದೆ. ಒಬ್ಬೊಂಟಿಯಾಗಿ ಇಂತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಎಂದೂ ನಡೆಯಬಾರದು. ಯಾರಾದರು ಪ್ರೊತ್ಸಾಹಕ್ಕೆ ಇದ್ದರೆ ಬಚಾವ್. ಸೇತುವೆ ದಾಟಿದ ಮೇಲೆ ವಿಮಲ್ ಹಾಗು ಸೆಂತಿಲ್ ಸಿಕ್ಕರು. ಅವರು ನನಗೆ ಟ್ಯಾಂಗ್ (Tang) ಅನ್ನು ನೀರಿನೊಡನೆ ಬೆರೆಸಿಕೊಂಡು ಹತ್ತು ಹೆಜ್ಜೆಗೆ ಒಂದುಸಲ ಒಂದು ಗುಟುಕು ಕುಡಿಯಲು ಸಲಹಿದರು. ಈ ಇಬ್ಬರಿಗೆ ಬಹಳ ಸ್ಟ್ಯಾಮಿನಾ. ಅವರೂ ಮುಂದೆ ನಡೆದು ಸ್ವಲ್ಪ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಮಾಯವಾದರು. ನಾನು ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರ ಹೋದ ನಂತರ ಖಾಜಿ ಸಿಕ್ಕಿದ. ಅವನು ನನ್ನ ಜೊತೆ ಮಾತಾಡುತ್ತಾ ಹತ್ತಲು ಶುರುಮಾಡಿದ.

ಹಿಲರಿ ಸಸ್ಪೆನ್ಶನ್ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಹತ್ತಿರದಿಂದ

ಅವನು ಕೇವಲ ೨೦ ವರ್ಷದವನು. ಅವನಿಗೆ ೨೪ ವರ್ಷವಾದಾಗ ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹತ್ತಲು ಹೋಗುತ್ತಾನಂತೆ. ಅಲ್ಲಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಶರ್ಪಾ ಜನರಿಗೆ ಮೌಂಟ್ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಹತ್ತುವುದೊಂದೆ ಕನಸು ಹಾಗು ಸಾಧನೆಯ ಗುರಿ. ಈ ಸಲ ೫೦ನೇ ವರ್ಷದ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ಪರ್ಯಂತ ಎವೆರೆಸ್ಟ್ ಬೇಸ್ ಕ್ಯಾಂಪಿನಿಂದ ನಾಮ್ ಚೆ ವರೆಗೆ (೫೨ ಕಿಮಿ) ಮ್ಯಾರಥಾನ್ ಇಟ್ಟಿದ್ದಾರಂತೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಎಲ್ಲಾಕಡೆಯಿಂದ ಜನ ಓಡಲು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರಂತೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಅವನೂ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವವನೆಂದು ಹೇಳಿದ. ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹುಚ್ಚು ಹಿಡಿದಿದೆ ಅನ್ನಿಸಿತು. ನಂತರ ನಾನು ತುಂಬಾ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದೇನೆಂದು ಹೇಳಿ ಅವನು ಮುಂದೆ ಹೊರಟು ಹೋದ. ಮತ್ತೆ ನಾನು ಒಂಟಿ.